Van verstoten alcoholist tot dorpsleider in Togo

Jarenlang leek er voor Komlan geen uitweg meer. In zijn dorp in Togo leefde hij aan de rand van de gemeenschap, verstoten en zonder perspectief. Tot één Bijbeltekst in zijn eigen taal alles veranderde.

Komlan woont in Ìkɔ-Àtsàɖé, een dorpje met lemen huizen en stoffige zandwegen in een heuvelachtig gebied. In deze omgeving zwierf hij jarenlang doelloos rond. “Ik was alcoholist”, vertelt Komlan. “Ik dronk zoveel, dat ik niet meer mee kon doen aan de activiteiten van de gemeenschap en door de mensen verstoten werd.” Met losse klussen op het land probeerde hij zich in leven te houden tussen zijn dronken periodes door.

‘Ik begon de Bijbel te lezen’

Komlan had nooit leren lezen of schrijven. Niet in het Frans, de officiële taal van Togo, en ook niet in het Ifè, zijn moedertaal. Maar toen hoorde hij dat lokale Bijbelvertalers gratis lees- en schrijflessen gaven. “Iedereen dacht dat ik het nooit zou redden”, herinnert hij zich. “Maar in mijn hart was ik vastbesloten om de lessen te volgen, vooral omdat ik er niets voor hoefde te betalen.” Ondanks alle scepsis werd hij een trouwe deelnemer. Al na drie maanden kon hij een beetje lezen in zijn moedertaal.

Ondertussen bleef hij op het land werken. In Komlans dorp verbouwen ze groenten als cassave en yam. De oogst gebeurt met de hand en is zwaar werk, vanwege de harde grond en het gewicht van de gewassen. Na een snikhete dag op het veld kreeg Komlan 1000 frank (ongeveer € 1,30) uitbetaald. Voor het eerst gaf hij dat geld niet uit aan alcohol. “Ik ging een Ifè Nieuwe Testament kopen”, vertelt Komlan. “En ik begon erin te lezen.”

Zout en licht

Op een dag las hij Mattheüs 5:13-14, waar staat: “Jullie zijn het zout der aarde … Jullie zijn het licht der wereld.” Die woorden troffen hem diep. “Ik vroeg me af hoe ik het zout en het licht van mijn dorp kon zijn. Ik werd door iedereen afgewezen, door iedereen veracht!” Toch gebruikte God juist die woorden om zijn hart te raken. “Ik gaf mijn hart aan de Heer Jezus Christus door wat ik las.” Vier maanden nadat hij met de leeslessen was begonnen, leerde Komlan Jezus kennen door de Bijbel.

“Vanaf het moment van mijn bekering ben ik helemaal gestopt met drinken. Mijn leven veranderde radicaal”, vertelt Komlan. Toch bleef hij in zijn dorp nog lange tijd bekendstaan als de verstoten alcoholist van vroeger. Terwijl hij het lees- en schrijfonderwijs bleef volgen, won hij geleidelijk het vertrouwen van zijn gemeenschap terug. Drie jaar na zijn eerste les werd Komlan zelf leraar van een lees- en schrijfklas in zijn dorp.

En God had nog grotere plannen voor Komlan. Na verschillende trainingen werd hij leider van een zondagsschoolklas in zijn kerk. Hij vertelt nu kinderen over Jezus. Later groeide hij ook uit tot voorzitter van de ontwikkelingscommissie van zijn dorp, die ervoor zorgde dat het dorp zijn eerste waterput kreeg. Wat begon met één Bijbeltekst in zijn eigen taal, werkte zo door in zijn hele omgeving. “Wat ik in Mattheüs 5:13-14 las, is in mijn leven werkelijkheid geworden”, zegt Komlan. “Ik ben zout en licht geworden voor mijn dorp! Ik huil van vreugde en ik ben God oneindig dankbaar.”

God heeft mijn leven nieuw gemaakt.’’

Het verhaal van Komlan staat niet op zichzelf. Ook op andere plekken in Togo verandert Gods Woord levens. Het Ifè project wordt door Wycliffe UK ondersteund. Wycliffe Nederland steunt twee vergelijkbare vertaalprojecten in het land: in de Kabiye taal en de Moba taal. In deze talen is het Nieuwe Testament beschikbaar en werken vertalers aan de afronding van het Oude Testament.

Maar toegang tot de Bijbel alleen is niet genoeg. Daarom investeren de vertaalteams ook in lees- en schrijfonderwijs en trainen ze lokale voorgangers en zondagsschoolleiders om Gods Woord uit te leggen. Die toerusting werpt vruchten af. Georges Yentaguime, pastor in het dorp Tantigou in het Moba gebied, vertelt: “Door het lees- en schrijfonderwijs en de trainingen leren we Gods Woord te lezen en toe te passen. Gemeenteleden groeien in het geloof en er komen meer mensen naar de kerk.”

Komlans verhaal laat zien wat er kan gebeuren wanneer mensen Gods Woord niet alleen ontvangen in hun eigen taal, maar het ook leren lezen en begrijpen. In Togo verandert dat levens en daarmee hele gemeenschappen. “Mijn hart loopt over van blijdschap”, zegt Komlan. “God heeft mijn leven nieuw gemaakt.”